Clilstore Facebook WA Linkedin Email
Login

This is a Clilstore unit. You can link all words to dictionaries.

Cumhuriyet Bayramı

Hiç merak ettiniz mi? Cumhuriyet kelimesinin ne anlamı var?

Cumhuriyet: Halkın egemenliği. Yöneticilerin halk tarafından belli bir süre için ve belirli yetkilerle oy vererek seçildiği yönetim biçimi.

"İyi de, bırak oy verip yönetici seçmeyi, benim akşam ne yemek yiyeceğimi seçme hakkım bile yok! Devlet yönetiminin benimle ne ilgisi var?" diyebilirsiniz.

Diyelim ki mahallenizde çok sevdiğiniz bir park var. Orada bulunan diğer çocuklarla birlikte oyun oynamak istiyorsunuz. Ancak kaynaklarınız, yani oyun oynayacağınız alan ve oyuncakların sayısı sınırlı. Üstelik herkes kendi oyununu oynamak istiyor.

Ülkeleri de çok büyük bir oyun parkı gibi düşünebiliriz. Tabii bu da her kafadan ayrı sesin çıktığı milyonlarca çocuk demek. Parkınızı barış içinde kullanmak için gereken kuralları nasıl koyardınız?

Tarihte bu soruya nasıl yanıt verilmiş gelin bir bakalım.

Atatürk, genç Türkiye'nin cumhuriyet sistemini benimsemesi gerektiğini söylediğinde, bu öneriyi çılgınlık olarak görenler çoktu. Çünkü o dönemde dünyadaki çoğu halk monarşiyle yönetiliyordu.

Monarşi: bir kişinin egemenliği.

Kral, kraliçe, padişah, şah yönetim hakkını aileden alarak başa geçer. Halk alınan kararlara karışamaz.

O güne kadar birçok ülke yüzyıllar boyunca yönetim hakkının babadan oğula geçtiği sistemlerde krallar, padişahlar tarafından yönetilmekteydi.

Bu da, parktaki çocuklardan birinin Herkes sadece benim seçtiğim oyunları oynayabilir, çünkü bu parkı benim büyük büyük büyük dedem kurdu demesi gibi bir şey. Elbette zamanla bir kişinin egemenliğinde yaşama fikrine karşı çıkanlar da oldu. Dünyadaki birkaç ülkede heyecan verici fikirler hayata geçiriliyordu. Demokrasi, bağımsızlık ve özgürlük konuşuluyordu.

Çocukluğundan beri özgürlüğüne ve bağımsızlığına çok önem veren Atatürk için genç Türkiye de sadece tam bağımsızlık ve özgürlük temelleri üzerine kurulmalıydı.

Egemenlik kayıtsız şartsız milletin olmalıydı ve ona göre demokrasi en iyi cumhuriyet yönetiminde hayat bulabilirdi. İşte bu yüzden, 29 Ekim 1923'te kurulan yeni devletin adı Türkiye Cumhuriyeti oldu.

Ancak demokrasi, bağımsızlık, özgürlük gibi büyük fikirlerin hayata geçirilmesi Kurtuluş Savaşı'nı kazanmak kadar zordu.

Her şeyden önce halk yıllardır savaştaydı. Yani bazı çocuklar hayatlarında savaştan başka bir şey görmemişti. Eğitimli kişilerin sayısı yok denecek kadar az, geçim kaynakları çok kısıtlıydı.

O halde önce ülkenin her yerine çağdaş eğitim veren okullar açılmalı, çocuklar okuyup özgür fikirli ve özgür vicdanlı bireyler olarak yetişmeliydi.

Demokrasi demek eşitlik demekti. O halde o güne kadar yönetimde siz hakkı olmayan kadınlar da cumhuriyet sistemine dahil edilmeliydi.

Dini, dili, ırkı ne olursa olsun herkesin kanunlar önünde eşit sayılması için hukuk sistemi yenilenmeliydi.

Bitmeyen savaşlar yüzünden fakir ve sağlıksız durumdaki halk için iyi bir sağlık sistemi kurulmalı, geçim kaynakları zenginleştirilmeliydi.

İşte tüm bunlar Cumhuriyet'in ilanından sonra yapılan Atatürk devrimleriyle gerçekleşebildi.

Yani kısaca, Türkiye Cumhuriyeti'ndeki cumhuriyet kelimesinin anlamı demokrasi, laiklik, bağımsızlık, özgürlüktür; Atatürk devrimleridir.

Clilstore

Short url:   https://clilstore.eu/cs/9351